Sensorische informatieverwerkingsstoornis -- Wat te doen bij overprikkeling?

In dit artikel

• Wat is een sensorische informatieverwerkingsstoornis?
• Kenmerken van sensorische informatieverwerkingsproblemen
• Sensorische integratietherapie

Wat is een sensorische informatieverwerkingsstoornis?

Sensorische verwerking vindt plaats wanneer het zenuwstelsel signalen via de zintuigen ontvangt en daarop reageert. Hoewel een kind met een sensorische informatieverwerkingsstoornis (SPD/SI-problematiek) de signalen wel binnenkrijgt, kunnen ze door elkaar raken. Dit kan leiden tot een overdreven reactie of juist helemaal geen reactie.

Signalen van een sensorische informatieverwerkingsstoornis kunnen zijn: ongecoördineerde bewegingen, pijn bij bepaalde geluiden, extreme gevoeligheid voor aanraking of moeite met sociale interacties.

Het is belangrijk om te weten dat symptomen kunnen wisselen: ze komen soms wel en soms niet voor. Reacties kunnen ook heviger zijn, afhankelijk van hoe de dag van je kind is geweest.

De zintuigen die door een sensorische informatieverwerkingsstoornis beïnvloed worden zijn: zicht, gehoor, tastzin, reuk, smaak, evenwicht en ruimtelijke oriëntatie, spier- of gewrichtsbewegingen en interne signalen zoals honger of dorst.

brainbalance.com

Hoewel sensorische problemen vaak samengaan met autisme, is dat zeker niet altijd het geval.

Kenmerken van sensorische informatieverwerkingsproblemen

• Vinden tandenpoetsen vreselijk.
• Kunnen gevoelig zijn voor harde geluiden.
• Houden niet van fel licht.
• Vinden haren kammen, wassen of knippen niet fijn.
• Ruiken soms graag aan mensen en voorwerpen.
• Sommige geuren storen hen enorm.
• Hebben een hekel aan kledinglabels.
• Dragen het liefst geen kleren.
• Dragen het liefst steeds dezelfde kleding.
• Vinden het fijn om stevig vastgehouden te worden; houden van diepe druk.
• Vinden het soms niet fijn om aangeraakt te worden.
• Willen geen vieze handen krijgen.
• Hebben moeite met de fijne motoriek.
• Hebben moeite met de grove motoriek.
• Raken snel overprikkeld en krijgen woede- of driftbuien.
• Zijn soms bang en angstig.
• Reageren heel heftig op kleine schrammetjes of wondjes.
• Klampen zich vast aan vertrouwde volwassenen.
• Lopen soms op hun tenen.
• Moeilijke eter.
• Kunnen onhandig zijn en struikelen soms over dingen.
• Verliezen soms hun evenwicht.
• Hebben een sterke drang om snel rond te draaien.
• Hebben een verminderd lichaamsbesef.

Sensorische integratietherapie

Mijn allereerste advies is om een uitgebreid onderzoek te laten doen door een ergotherapeut en aansluitend therapie te volgen. De therapeut zal je kind sensorische integratietherapie aanbieden om de prikkelverwerkingsproblemen te verminderen.

Het belangrijkste onderdeel van sensorische integratietherapie is om ervaringen stap voor stap aan te bieden. Je therapeut let goed op signalen van overprikkeling bij je kind en past de behandeling hierop aan. Ze leren je ook activiteiten en strategieën voor thuis. Onthoud: net als bij elke therapie geldt, hoe meer je kind oefent en ervaart, hoe beter het resultaat.

Sensorische activiteiten & strategieën voor thuis (geïnspireerd door Brain Balance Centers):

• Lavalampen zijn fantastisch voor kinderen die gevoelig zijn voor licht. Hiermee kunnen ouders de kamer naar wens lichter of donkerder maken.
• Koptelefoons kunnen gebruikt worden om harde geluiden te dempen, zoals brandweerwagens, onweer of harde muziek. Je kunt ook rustgevende geluiden laten horen, zoals golven, vogels en natuurgeluiden. EEN WAARSCHUWING: gebruik dit NIET bij kinderen met een autismespectrumstoornis. Als deze kinderen eenmaal gewend zijn aan een koptelefoon, is het HEEL MOEILIJK om hem weer af te zetten.
• Maak van het proeven van nieuw eten een spelletje. Er bestaan zelfs smaak- en eetspelletjes die je kunt gebruiken om je kind aan nieuwe texturen te laten wennen.
• Springen en balanceren verminderen problemen met het evenwichtsorgaan. Een trampoline binnen of buiten, schommels, loopwagens, hobbelpaarden en wippen zijn allemaal erg nuttig.
• Aromatherapie werkt vaak goed bij overgevoeligheid voor geuren. Oudere kinderen kun je een klein flesje met een etherische olie geven, zoals pepermunt, om geuren te maskeren die ze vies vinden.
• Vrij spelen met modder, klei, zand, water of bellenblaas helpt de tastzin te verbeteren. Brooddeeg kneden is ook een leuke en uitdagende activiteit.
• Diepe druk en verzwaringsdekens kunnen heel fijn zijn voor kinderen met tastgevoeligheid. Sommige kinderen houden van een lichte aanraking en druk, terwijl anderen juist baat hebben bij strakke kleding.

Het is belangrijk dat je bij elk hulpmiddel of elke strategie consequent blijft: probeer het minstens 2 weken uit voordat je overstapt op iets anders. De professionele therapeut die jullie begeleidt kan je hierin adviseren en specifieke materialen aanraden die voor jouw kind werken.

Naast deze tips kun je onze Speech Blubs-app downloaden om aan de slag te gaan met geweldige activiteiten gericht op communicatie.