Verlatingsangst – Wat kun je doen?!

Tja, verlatingsangst... Hoewel het heel normaal is en ieder kind (en iedere ouder) erdoorheen gaat, maakt dat het niet minder lastig om mee om te gaan.

Volgens Nanit.com verwijst 'verlatingsangst' naar een ontwikkelingsmijlpaal die bij de meeste baby's tussen de 6 en 7 maanden voorkomt, wanneer ze een besef van objectpermanentie ontwikkelen. Dit is waarom je kindje hysterisch kan gaan huilen wanneer je hem of haar naar bed brengt, 's ochtends naar je werk vertrekt of bij de opvang afzet.

Ik weet wat je denkt: wat is objectpermanentie? Het is een chique term die eigenlijk gewoon betekent dat je baby weet dat voorwerpen en mensen – zoals jijzelf – blijven bestaan, ook als ze niet in de kamer of in de buurt zijn. Symptomen van verlatingsangst zijn een direct gevolg van deze belangrijke nieuwe ontwikkeling.

Als ouder denk je eerst misschien: "Hé, ze missen me tenminste!", maar al snel vraag je je af of je de komende 18 jaar überhaupt nog wel een keer weg kunt. Wees gerust: het IS een fase en ze groeien er echt overheen!

Het goede nieuws? Zodra ze zich veilig en geborgen voelen, worden ze rustig en houdt het huilen op. Het kost misschien wat oefening, maar het wordt vanzelf beter.

Als je je voorbereidt om je kindje naar de peuterspeelzaal of opvang te brengen, zijn er een paar handige tips en trucs om te zorgen dat de verlatingsangst de overhand niet krijgt.

1. Oefen met afscheid nemen

Laat je kindje in het begin korte periodes en op kleine afstand achter bij een oppas. Naarmate je kindje gewend raakt aan de scheiding, kun je geleidelijk langer weggaan en verder weg gaan.

2. Plan afscheid na een dutje of een voeding

Baby's zijn vatbaarder voor verlatingsangst wanneer ze moe of hongerig zijn. Het helpt ze als je een vaste routine aanhoudt. Kinderen bloeien op bij voorspelbaarheid en dit helpt hen om zich tijdens dutjes niet verlaten te voelen.

3. Bedenk een kort afscheidsritueel

Rituelen stellen gerust en kunnen heel simpel zijn, zoals een speciaal zwaaimoment voor het raam of een afscheidskus. Houd het wel kort, zodat je:

4. Zonder drama kunt vertrekken

Vertel je kind dat je weggaat en dat je weer terugkomt, en ga dan ook echt – treuzel niet en maak het niet groter dan het is. Zelf geef ik mijn dochter en zoon een knuffel en een kus, zwaai even gedag en loop de deur uit. Geen van beide kinderen heeft er ooit een probleem mee gehad. Ik merk juist dat als ik blijf hangen of er een heel ding van maak, hun reactie negatiever is.

5. Kom je beloftes na

Om ervoor te zorgen dat je kind het vertrouwen krijgt dat het afscheid aankan, is het belangrijk dat je terugkomt op het tijdstip dat je hebt beloofd. Ze moeten weten dat ze op je kunnen rekenen en vertrouwen!

6. Behoud bekende elementen en maak nieuwe omgevingen vertrouwd

Laat de oppas naar jouw huis komen. En wanneer je kind niet thuis is, moedig hem of haar dan aan om een vertrouwd voorwerp mee te nemen. Wij lieten onze dochter een knuffel meenemen naar mijn schoonmoeder voor haar slaapje, en haar eigen dekentje mocht mee naar de peuterspeelzaal.

7. Zorg voor een vaste verzorger

Als je een oppas inhuurt, probeer diegene dan voor langere tijd aan te houden om te voorkomen dat er steeds wisselende gezichten zijn in het leven van je kind. Wij namen onze dochter ongeveer twee weken voor haar eerste officiële dag mee naar de peuterspeelzaal. De pedagogisch medewerkers stelden voor dat we even de ruimte uit liepen en haar lieten spelen met de andere kinderen. Dat ging fantastisch. Ze wilde zelfs niet meer naar huis :(

8. Beperk enge televisieprogramma's

Je kind zal minder snel bang zijn als de programma's die jullie kijken niet griezelig zijn. Mijn dochter is dol op spannende films, maar we proberen dat toch te beperken om problemen rond bedtijd of in nieuwe situaties te voorkomen.

9. Probeer niet toe te geven

Stel je kind gerust dat alles goedkomt – het stellen van duidelijke grenzen helpt je kind bij het wennen aan het afscheid. Dit is makkelijker gezegd dan gedaan, vooral als het rond bedtijd opspeelt. Soms moet je gewoon even weglopen. Zolang ze gevoed, verschoond en veilig zijn, is het oké om ze heel even te laten huilen.

Volgens Nanit.com zijn er verschillende fases van verlatingsangst. Verlatingsangst duurt doorgaans twee tot drie weken en kan tijdens de hele baby- en peutertijd de kop opsteken, en zelfs nog later in de kindertijd. Bij baby's onder de twee jaar komt het het vaakst voor rond de volgende leeftijden:

• 6 tot 7 maanden: Rond deze periode, en soms al eerder, ontwikkelen veel baby's het besef van objectpermanentie.
• 9 tot 10 maanden: Dit is het moment waarop je baby zijn dagelijkse routine veel beter begint te begrijpen. "Verlatingsangst kan rond deze tijd weer opvlammen doordat baby's verschillende sociale situaties wat beter gaan doorzien." Ze beseffen: "O, ik word 's ochtends naar de opvang gebracht en mama is echt heel lang weg." (nanit.com)
• 13 tot 14 maanden: In deze fase kan je kleintje moeite hebben met het verwoorden van gevoelens, wat kan leiden tot een opleving van de verlatingsangst. Rond die tijd hebben ze een uitstekend taalbegrip, wat betekent dat ze begrijpen wat je zegt, maar ze kunnen hun gevoelens nog niet onder woorden brengen. Ze willen eigenlijk zeggen: 'Waarom moet je naar je werk? Waarom ga je bij me weg?' Maar omdat ze dat niet kunnen zeggen, gaan ze huilen."

Als ouders kunnen we trouwens ook last hebben van verlatingsangst. Het zal niet zo hevig zijn als bij baby's, maar we voelen het wel als we langere tijd niet bij onze kinderen zijn. Het is zo tegenstrijdig, nietwaar? We hebben echt even een pauze nodig, MAAR als onze kinderen er even niet zijn, denken we meteen: "Nou, wat moet ik nu eigenlijk doen?" of "Ik mis ze zo."

Ouderangst?

Ik weet nog goed dat ik het ontzettend moeilijk vond om mijn beide kinderen na de geboorte voor de eerste keren achter te laten. Afscheid nemen van je kinderen valt niet mee. Ik had steeds het gevoel dat niemand zo goed voor hen kon zorgen als mijn man of ik. Dit heeft mij erg geholpen:

1. Schrijf een dagschema op voor de oppas. Wees zo specifiek als je zelf wilt. Zorg dat je belangrijke informatie en eventuele medische gegevens noteert die ze nodig hebben terwijl je weg bent;
2. Vraag om foto's en appjes. Het stelde me enorm gerust als ik foto's van de kinderen zag en wist dat alles prima ging zonder ons erbij;
3. Ga in het begin maar een paar uurtjes weg. Toen we de kinderen voor het eerst achterlieten, waren we misschien net drie uur weg. Dat gaf genoeg vrijheid, maar zorgde er ook voor dat ik wist dat ik ze snel weer zou zien. Na verloop van tijd voelde het steeds vertrouwder om ze langer achter te laten!;
4. Wees zo goed mogelijk voorbereid. Ik zette altijd veel meer eten en melk klaar dan eigenlijk nodig was. Ook legde ik altijd extra kledingsetjes klaar voor het geval er sprake was van een poepexplosie. Te weten dat de oppas alles bij de hand had, nam mijn spanning voor een groot deel weg.

Onthoud: zoals met alles is ook dit een fase. Zowel wij als onze kinderen groeien hier uiteindelijk overheen. Probeer rustig te blijven en wees niet bang om hulp te vragen als je die nodig hebt!