Wat is zelfstandig spelen voor kinderen?

In dit artikel

• Wat is zelfstandig spelen?
• Wat zijn de voordelen van zelfstandig spelen?
• Zo stimuleer je zelfstandig spelen
• • Begin met korte tijdsblokken
  • Wissel speelgoed af
  • Probeer parallel spelen
• Activiteiten voor zelfstandig spelen
• • Voor baby's jonger dan 1 jaar
  • • Babygym
    • Voelboekjes
    • Houten puzzels
  • Voor kinderen ouder dan 1 jaar
  • • Kleuren
    • Stickers
    • Keukengerei
    • Klei

Wat is zelfstandig spelen?

Zelfstandig of solitair spelen is een ontwikkelingsfase waarin een kind in zijn eentje kan spelen. Elk kind ontwikkelt dit op een andere leeftijd, maar bij de meeste kinderen gebeurt het tussen 0 en 2 jaar. Volgens de zes fasen van spel (Mildren Parten Newhall) draait het in de eerste drie fasen allemaal om alleen spelen.

De eerste drie fasen van spel zijn:

Zelfstandig spelen is een belangrijke ontwikkelingsfase die de basis legt voor zelfstandige kinderen. Het is ook een opstap naar parallel spel en samenspel met andere kinderen zodra ze naar de peuterspeelzaal of kleuterschool gaan.

Wat zijn de voordelen van zelfstandig spelen?

Door alleen te spelen leren baby's en peuters de volgende vaardigheden:

Veel ouders zien zelfstandig spelen als 'rustig tijd'. Maar zelfstandig spelen is lang niet altijd stil. Zodra een baby begint te brabbelen of een peuter begint te praten, is alleen spelen allesbehalve stil! Vroeg brabbelen legt de basis voor latere gesprekjes, en veel peuters verzinnen denkbeeldige vriendjes om mee te spelen. Dit hoort gewoon bij het opgroeien van zelfstandige kinderen, dus maak je geen zorgen als je kind niet meer op één plek wil blijven of luidruchtig speelt!

Zo stimuleer je zelfstandig spelen

Zelfstandigheid ontwikkelt zich vanzelf naarmate je kind de verschillende fasen van spel doorloopt, maar je kunt het spelen en de zelfstandigheid van je kind altijd een handje helpen. Hier zijn een paar eenvoudige tips om zelfstandig spelen te stimuleren!

Begin met korte tijdsblokken

Sommige kinderen hebben tijdens het spelen voortdurend aandacht en geruststelling nodig. Herken je dit bij je kind? Begin dan met korte blokjes zelfstandig spelen. Dat werkt het best als je een huishoudelijke klus van vijf tot tien minuten kiest en je kind ondertussen zelfstandig laat spelen met nieuw speelgoed tot je klaar bent. Zorg er wel voor dat je terugkomt bij je kind op het moment dat je hebt afgesproken; dat is goed voor een gezonde emotionele ontwikkeling. Korte tijdsblokken werken het best met een timer!

Wissel speelgoed af

Speelt je kind steeds met hetzelfde speelgoed? Probeer het dan eens af te wisselen! Misschien heeft je kind gewoon wat verandering nodig in de vaste speelroutine. Dat stimuleert de zelfstandigheid en vergroot de creativiteit en het probleemoplossend vermogen.

Probeer parallel spelen

Bij parallel spelen laat je zien hoe je kind in zijn eentje kan spelen. Geef je kind een boek, pak er zelf ook een en begin ieder voor zich te lezen. Je zult versteld staan hoe graag je kind dit gedrag nadoet.

Activiteiten voor zelfstandig spelen

Voor baby's jonger dan 1 jaar

Babygym

Baby's die nog niet zelfstandig kunnen zitten, kun je aanmoedigen om alleen te spelen door ze onder een babygym met speeltjes te leggen. Zo raken ze geïnteresseerd en gaan ze reiken naar de hangende speeltjes, wat goed is voor de fijne en grove motoriek.

Voelboekjes

Voelboekjes combineren lezen met voelen. Met dit soort boekjes beleeft je kind nieuwe begrippen met alle zintuigen en wordt alleen spelen een stuk interactiever.

Houten puzzels

Deze zijn het meest geschikt voor baby's die zelfstandig kunnen zitten. Grote houten puzzels met dikke stukken en knopjes houden je baby bezig en verbeteren tegelijk het probleemoplossend vermogen en de fijne motoriek.

Voor kinderen ouder dan 1 jaar

Kleuren

Laat je peuter experimenteren met overtrekmateriaal, waskrijtjes en stiften (onder toezicht) om kleurrijke tekeningen te maken van dieren, vormen, letters en cijfers.

Stickers

Stickers lostrekken en op papier plakken is een uitstekende manier om de pincetgreep te ontwikkelen!

Keukengerei

Keukengerei zoals pannen en houten of plastic lepels helpt een peuter met de oog-handcoördinatie en het experimenteren met geluid. Ja, het wordt lawaaierig, maar het stimuleert leuk zelfstandig spel.

Klei

Klei is een zintuiglijke doe-activiteit die creativiteit en zelfstandigheid combineert. Leg er leuke kleispulletjes bij, zoals koekjesvormpjes, een klein kleirollertje en zelfs gelamineerde sjablonen, zodat je kind verschillende vormen gaat maken.

Kinderen die zelfstandig leren spelen, ontdekken al vroeg dat alleen spelen leuk en waardevol kan zijn. Activiteiten voor zelfstandig spelen geven ouders niet alleen even rust, maar geven baby's en peuters ook het zelfvertrouwen om alleen te spelen en uiteindelijk ook met andere kinderen.