De terrible twos: zijn ze echt zo vreselijk?

Wanhopig probeerde ik met hem te praten. Ik liet hem dingen zien, maar hij duwde alles weg. Mijn gezicht begon te gloeien terwijl ik bij de kledingafdeling een leeg gangpad zocht om zijn geschreeuw te dempen. Maar er was geen ontkomen aan en ik stond zelf bijna te huilen. Hoe krijg ik mijn tweejarige rustig midden in deze winkel? Ik wist het echt niet meer.

In dit artikel

• Wat zijn de terrible twos?
• Hoe lang duren de terrible twos?
• Hoe ga je om met de terrible twos?
• Hoe stop ik de driftbuien van mijn tweejarige?
• Driftbuien versus opstandigheid en gedragsproblemen

Wat zijn de terrible twos?

Ik zat midden in de bekende fase van de kindertijd die de terrible twos (of peuterpuberteit) heet.

Het is de fase waar veel moeders over praten, waarna ze elkaar aankijken met een blik van ‘dat herinner ik me nog goed’.

Rond de leeftijd van 2 jaar gaat je peuter op zoek naar meer zelfstandigheid. Je kind vormt meningen en ontdekt wat het niet leuk vindt. Het is een enorme mijlpaal in de ontwikkeling. En dit is ook de periode waarin je kind gefrustreerd kan raken als zijn wensen of behoeften niet begrepen worden. Dat komt door een gebrek aan taalvaardigheid, fijne motoriek en geduld.

Het kan een zware fase zijn voor ouders, maar ik beloof je: je staat er niet alleen voor.

Je zult bijvoorbeeld merken dat je kind ineens zomaar begint te huilen. Dat het tegen dingen ingaat waar het vroeger nooit moeilijk over deed, en dat het alles op zijn eigen manier wil doen. Soms duren overgangsmomenten ook langer, bijvoorbeeld als de speeltijd of een activiteit voorbij is.

Hoe lang duren de terrible twos?

Er is geen vast begin- of eindpunt van de terrible twos. De fase begint ergens rond de tweede verjaardag en kan doorlopen tot ver in het derde levensjaar.

In mijn ervaring was het bij elk van mijn kinderen anders. Mijn zoon begon er al vroeg mee, kort na zijn tweede verjaardag, terwijl mijn dochters er pas tegen hun derde mee begonnen en het tot in hun derde jaar duurde. En bij mijn dochters kwamen de terrible twos met een flinke dosis brutaliteit.

Voor mij was het belangrijker hoe lang die uitbarstingen zouden duren. Hoe ik ze minder vaak kon laten voorkomen en hoe ik ermee omging.

Hoe ga je om met de terrible twos?

Als je kind in de terrible twos belandt, zie je misschien vaker dagen waarop je kind een uitgesproken mening heeft. Dat kan gaan over kleding, eten of speelgoed.

Weet allereerst dat de opstandige momenten van je kind in korte uitbarstingen komen. Driftbuien duren meestal 5 tot 20 minuten. Ze kunnen op niet zo handige momenten in je dagelijks leven opduiken. Maar er is wel een verschil tussen driftbuien en meltdowns.

Probeer op zulke momenten niet tegen je kind te schreeuwen of het te straffen. Probeer eerst de frustratie van je kind te begrijpen. En haal diep adem. Ik zeg het nog een keer: haal diep adem. Je wilt zo kalm mogelijk blijven.

Kinderen zijn nog te jong om met hun emoties en frustraties om te gaan. Daarom moeten wij als ouders ze de ruimte geven om hun gevoelens te verwerken.

Makkelijker gezegd dan gedaan. Ik weet precies wat je nu denkt. ‘Zijn gevoelens verwerken?’ Ik stond midden in de supermarkt boodschappen te doen terwijl mijn zoon volledig instortte.

Maar denk eens aan dit voorbeeld. Ook als volwassene zoeken we soms naar de juiste woorden. En dan raken wij ook gefrustreerd omdat het niet lukt.

Stel je kind vragen om te kijken of je het kunt kalmeren door te laten merken dat je het begrijpt.

Bied troostend speelgoed aan of dingen waar je kind interesse in heeft. Maar gaat de driftbui bijvoorbeeld over snoep of speelgoed dat je kind niet mag hebben? Houd dan voet bij stuk.

Geef het toch niet met tegenzin. Een regel is een regel. Als je toegeeft, kun je een patroon aanmoedigen. Dat patroon is: als ik huil en schreeuw wanneer ik iets niet krijg, dan moet ik dat dus doen.

Ben je, net als ik, ergens buiten de deur? Zoek dan snel een rustiger plek op, zodat je je kind kunt troosten en zelf niet gefrustreerd raakt. Jouw frustratie gooit alleen maar olie op het vuur. En dat is niet de bedoeling.

Hoe stop ik de driftbuien van mijn tweejarige?

In mijn 19 jaar als moeder heb ik een paar technieken geleerd.

Houd allereerst vast aan routines: Vooral jonge kinderen hebben hun slaap hard nodig. Spreek een vaste bedtijd af en houd de dutjes op dezelfde tijden. Een driftbui kan namelijk het gevolg zijn van vermoeidheid of honger. Kinderen gedijen bij routines, en als ouder heb je er zelf ook veel baat bij. Als kinderen weten wat ze kunnen verwachten, voelen ze zich minder snel onrustig. Met routines kun je vooruit plannen en dingen doen terwijl de kinderen slapen.

Ga nooit op pad zonder tussendoortjes: Dit is echt een makkelijk trucje: kinderen zijn dol op tussendoortjes en die kunnen je redding zijn. Kinderen lijken wel bodemloze putten. Tussendoortjes zijn een prima manier om kinderen af te leiden tijdens het winkelen en boodschappen doen.

Doe dingen vroeg op de dag: Kinderen hebben 's ochtends de meeste energie en zijn dan meestal op hun best. Onze tandarts vertelde me zelfs dat ze alle kinderen onder de 5 jaar bewust vóór 12 uur 's middags inplannen. Volgens haar werken kinderen dan het beste mee en voorkom je de dip rond het middagdutje.

Neem speelgoed mee of ander materiaal waarmee je kind onderweg bezig kan zijn. Dat kan een goede afleiding zijn als je langer moet wachten dan normaal. Wees niet bang om je telefoon of tablet tevoorschijn te halen als het nodig is. Let alleen goed op hoe lang je kind kijkt en wat het kijkt.

Ik gebruik liever leerzame apps zoals Speech Blubs dan dat mijn kinderen altijd films of series kijken.

Driftbuien versus opstandigheid en gedragsproblemen

Mijn oudste ging op deze leeftijd meer tegen me in dan mijn twee jongsten, maar een duidelijk signaal was dat het steeds vaker gebeurde en haar gedrag meerdere keren per dag de kop opstak. Ze was vaak eerder opstandig dan dat ze alleen een driftbui had.

Toen ze nog enig kind was, kende ik het verschil niet. Maar toen begonnen haar leerkrachten op te merken dat sommige gedragsproblemen op school zorgwekkender werden.

Later bleek dat mijn dochter ADD, ODD (oppositioneel-opstandige gedragsstoornis), een angststoornis en een depressie had.

Maak je je zorgen over je kind? Zoek dan hulp en bespreek het met je huisarts of kinderarts.

Waar je op kunt letten:

• Vaker en langer durende driftbuien
• Agressief gedrag
• Teruggetrokken gedrag
• Zichzelf pijn doen
• Anderen bijten of slaan
• Terugschreeuwen en woede

Schakel de hulp in van je kinderarts of huisarts en ga zo nodig naar andere professionals, zoals een hulpverlener, therapeut of psycholoog. Als je er vroeg bij bent zodra je de problemen opmerkt, helpt dat op de lange termijn alleen maar.

Geef tot slot je kind, en jezelf, de tijd om alles te verwerken. Driftbuien kunnen onverwacht komen. Help je kind door de frustratie heen.

Alle ouders maken deze fase door. En het is belangrijk om te beseffen dat het niet komt doordat je een slechte ouder bent. Driftbuien zijn normaal.