10 tips om het lezen en de taalontwikkeling te stimuleren

Als jouw kinderen een beetje lijken op mijn nichtjes en neefjes, willen ze avond aan avond dezelfde boeken horen en vermijden ze vaak de wat lastigere en minder bekende leesboekjes van school. Wanhoop niet! Of het nu gaat om verhaaltjes voor het slapengaan, het lezen van een geliefde klassieker of het oefenen van klanken voor school: boeken ondersteunen altijd het lezen en de taalontwikkeling.

Pak gewoon een boek en je zit altijd goed!

Hoewel klankonderwijs, woordherkenning en zelfstandig lezen belangrijk zijn, zijn voor spraak en taal plezier en betrokkenheid pas écht cruciaal! Dus of het nu gaat om een prentenboek, een superheldenstrip, een encyclopedie over de ruimte of een klassiek sprookje: alle boeken zijn een fantastisch hulpmiddel om in gesprek te raken.

Natuurlijk kun je ze gewoon van voor naar achter uitlezen, maar er zijn nog andere manieren waarop we boeken kunnen gebruiken om een gesprekje te beginnen en nieuwe woorden te leren.

10 tips om het meeste uit boeken te halen!

1. Bekijk de voorkant

Bekijk samen met je kind de voorkant voordat je een boek openslaat. Hier zijn een paar vragen die je kunt stellen en bespreken om nieuwe woorden te leren . . .

• Laten we de titel eens lezen . . . waar denk je dat het over gaat?
• Laten we naar het plaatje kijken . . . Geeft dat ons al aanwijzingen?
• Kunnen we de naam van de schrijver zien?
• Laten we allebei eens raden wat er gaat gebeuren . . . .

2. Begin bij het einde

Lees voordat je het boek gaat lezen eerst de laatste bladzijde(s) en bespreek samen . . .

• Wat denk je dat er in het verhaal gebeurt?
• Heeft het een vrolijk einde? Een zielig einde? Of juist een heel grappig einde?

3. Wissel het af in het midden

Pauzeer midden in het boek of op een heel spannend moment en vraag/bespreek . . .

• Wat is er tot nu toe gebeurd?
• Wat denk je dat er hierna gaat gebeuren?
• Wie of wat vind je tot nu toe leuk of juist niet leuk?

4. Speel detective

Lees het boek en help je kind bij het beantwoorden van deze drie vragen . . .

Wie deden er mee in het verhaal?
Waar speelde het zich af?
Wat gebeurde er?

Het kan leuk zijn om dit op te schrijven of er een woordweb van te maken met kernwoorden en tekeningen.

5. Kruip in de huid van de schrijver

Lees de helft van het boek en stop dan. Schrijf, teken, bespreek of speel de rest van het boek uit. Help je kind om het verhaal zelf op een leuke en creatieve manier af te maken.

6. Graaf naar schatten

Blader door het boek en ga op zoek naar nieuwe woorden die je kind nog niet kent. Dit kan in de geschreven tekst zijn, of door voorwerpen op de plaatjes te benoemen.

• Weet jij wat dat woord betekent?
• Wat denk je dat het betekent?

Bespreek het woord en leg het uit aan je kind. Het kan handig zijn om het op een post-it te schrijven, zodat je er later nog eens op terug kunt komen.

7. Navertellen en beoordelen

Lees het boek samen. Vraag je kind na afloop om het verhaal na te vertellen om te zien wat het heeft gehoord, begrepen en onthouden. Het kan helpen om te praten over het begin, het midden en het einde. Vraag je kind ook of het het boek leuk vond en waarom, en geef het samen een cijfer van 1 tot 10.

8. Omschrijf en zoek

Kies een bladzijde en omschrijf iets wat daarop te zien is, zodat je kind het kan zoeken en vinden (net als bij een raadspelletje). Gebruik woorden om de categorie, functie of positie te beschrijven. Bijvoorbeeld: het is een meubelstuk, het is van metaal gemaakt en het staat naast de tafel. Je kind kan natuurlijk ook iets omschrijven wat jij moet zoeken.

9. Speel een rol

Tijdens het voorlezen kun je de verschillende personages en gebeurtenissen naspelen met bewegingen, stemmetjes en voorwerpen; door het zelf te spelen of met behulp van het eigen speelgoed van je kind.

10. Weg met de woorden

Bedek de woorden in het boek met je hand of een vel papier. Vertel het verhaal samen na aan de hand van de illustraties en beschrijf wat er gebeurt. Dit is een geweldige manier om de taalstroom op gang te brengen bij een kind dat niet zo van lezen houdt.

Boeken zijn de toegangspoort naar een andere wereld!

Lezen en taalontwikkeling door middel van boeken brengt kinderen in aanraking met dingen die ze in het echte leven nooit zullen meemaken, zoals jagen op draken, schatten zoeken, vliegende honden en prinsessenfeeën. Door veel te lezen en verhalen te beleven, kunnen ze helemaal opgaan in prachtige avonturen, terwijl ze nieuwe en boeiende woorden horen en leren. Pak er een boek bij, probeer het uit, begin gewoon en veel plezier!