Mowa i język z perspektywy audiologa
Chociaż logopedzi i audiolodzy pełnią różne role, często ściśle ze sobą współpracują, aby śledzić postępy Twojego dziecka i w razie potrzeby dostosowywać terapię.
Chociaż logopedzi i audiolodzy pełnią różne role, często ściśle ze sobą współpracują, aby śledzić postępy Twojego dziecka i w razie potrzeby dostosowywać terapię.
Zazwyczaj to logopedzi skupiają się na mowie i języku, a audiolodzy na słuchu. Jednak obu tych specjalistów łączy to, że specjalizują się w komunikacji.
Mowa, język i słuch idą ze sobą w parze, dlatego logopedzi na ogół zalecają badanie słuchu przed rozpoczęciem terapii logopedycznej.
Czym zajmuje się audiolog?
Audiolodzy to specjaliści ochrony zdrowia, którzy przeprowadzają badania słuchu i pomagają dzieciom oraz dorosłym radzić sobie z niedosłuchem. Są przeszkoleni w wykonywaniu badań słuchu w różnych warunkach, a także w dopasowywaniu aparatów słuchowych dla osób w każdym wieku.
Audiolog dziecięcy zmniejsza wpływ niedosłuchu Twojego dziecka na rozwój jego mowy i języka.
Niedosłuch Twojego dziecka może w rzeczywistości wpływać na wiele jego umiejętności, a nawet utrudniać mu zapamiętywanie. W takiej sytuacji Twoje dziecko musi włożyć więcej „wysiłku umysłowego” w przetwarzanie informacji, które próbuje usłyszeć, w porównaniu ze swoimi dobrze słyszącymi rówieśnikami.
Dlaczego słuch jest ważny dla rozwoju mowy i języka?
To zapewne oczywiste, ale aby mowa i język mogły się rozwijać, trzeba najpierw słyszeć mowę i język wokół siebie. Ten filmik świetnie to podsumowuje:
https://www.youtube.com/watch?v=UAwIY4orbK0&feature=youtu.be
Oznacza to, że niedosłuch może mieć zdecydowanie negatywny wpływ na rozwój mowy i języka Twojego dziecka, a skala tych trudności zależy od rodzaju i stopnia niedosłuchu.
Rodzaje niedosłuchu
Ludzkie ucho składa się z trzech części (ucha zewnętrznego, środkowego i wewnętrznego), a rodzaj niedosłuchu u Twojego dziecka zależy od tego, która część ucha została uszkodzona:

- Niedosłuch przewodzeniowy: Zazwyczaj jest spowodowany przeszkodą blokującą przepływ dźwięku przez ucho dziecka, co utrudnia mu słyszenie.
Jest to najczęstszy rodzaj niedosłuchu u dzieci, wynikający z ich tendencji do nawracających infekcji ucha.
- Niedosłuch odbiorczy (czuciowo-nerwowy): Zazwyczaj spowodowany uszkodzeniem narządu słuchu (zwanego „ślimakiem”) lub nerwu słuchowego, który przewodzi dźwięk z ucha dziecka do jego mózgu w celu zrozumienia go.
Niestety, tego typu niedosłuchu zazwyczaj nie da się „wyleczyć” i wymaga on wsparcia terapeutycznego, np. stosowania aparatów słuchowych.
- Niedosłuch mieszany: Występuje wtedy, gdy u dziecka jednocześnie pojawia się niedosłuch przewodzeniowy i odbiorczy.
Stopnie niedosłuchu
Kiedy audiolog mówi o stopniu niedosłuchu, odnosi się do tego, jak głęboki jest niedosłuch i jak duże trudności ze słuchem ma Twoje dziecko.
Niedosłuch lekki:
- Trudności ze zrozumieniem osób mówiących cicho
- Trudności ze zrozumieniem mowy przy dużym hałasie w tle
- Dziecko może tracić nawet do 50% wypowiedzi podczas zajęć w klasie
- Trudności ze słyszeniem i wymawianiem spółgłosek
Niedosłuch umiarkowany:
- Trudności językowe, w tym ograniczony zasób słownictwa oraz opóźniony rozwój gramatyki i budowania zdań
- Możliwe trudności z artykulacją mowy
- Głos może być monotonny i pozbawiony wyrazu
Niedosłuch umiarkowany do znacznego:
- Rozmowa musi być prowadzona bardzo głośno, aby dziecko ją usłyszało
- Wyraźne problemy z komunikacją werbalną, szczególnie w środowisku szkolnym
- Opóźniony rozwój mowy i języka
- Wypowiedzi są w większości niezrozumiałe
- Monotonny tembr głosu
Niedosłuch znaczny:
- Dziecko rozpoznaje tylko niektóre dźwięki znajdujące się blisko niego
- Rozróżnia samogłoski, ale nie spółgłoski
- Mowa i język nie rozwijają się spontanicznie
- Bardzo głębokie opóźnienie rozwoju mowy i języka
Niedosłuch głęboki:
- Reaguje bardziej na wibracje niż na dźwięk
- Mowa i język nie rozwijają się spontanicznie
Mówiąc najprościej: im większy stopień niedosłuchu, tym większe prawdopodobieństwo opóźnień mowy i rozwoju językowego u Twojego dziecka.
Ponadto niedosłuch może wpływać na rozwój społeczny i emocjonalny dziecka, a nawet stanowić barierę w nauce, gdy rozpocznie ono edukację szkolną.

Jak logopedzi i audiolodzy ze sobą współpracują?
Logopedzi i audiolodzy są w stałym kontakcie, pomagając Twojemu dziecku. Jeśli logopeda zauważy, że Twoje dziecko może mieć niedosłuch, skieruje Cię do audiologa. Podobnie, jeśli audiolog uzna, że Twoje dziecko może mieć opóźniony rozwój mowy i języka, skieruje Cię do logopedy.
Główną rolą audiologa jest pomoc dzieciom i ich rodzinom w komunikacji poprzez:
- Przeprowadzanie badania słuchu w celu oceny, czy występuje niedosłuch. Jeśli niedosłuch zostanie stwierdzony, audiolog określi, jak jest głęboki i która część ucha może go wywoływać.
- Pomaganie dzieciom i ich rodzinom w zrozumieniu różnych sposobów radzenia sobie i metod, które ułatwiają komunikację dziecku z niedosłuchem.
- Współpracę z dziećmi i rodzinami w wyborze najlepszego aparatu słuchowego lub urządzenia wspierającego komunikację.
- Programowanie aparatu słuchowego, aby umożliwić dzieciom jak najlepsze słyszenie nowych słów i dźwięków.
Główną rolą logopedy jest pomoc dzieciom i ich rodzinom w komunikacji poprzez:
- Pomaganie dzieciom i ich rodzinom w zrozumieniu, w jaki sposób niedosłuch wpłynie na zdolność dziecka do nauki komunikacji.
- Uczenie dzieci i rodziców metod wspierających słuchanie i mówienie.
- Prowadzenie sesji logopedii i rehabilitacji słuchu, ucząc dzieci i ich rodziny sposobów porozumiewania się z uwzględnieniem rodzaju i stopnia niedosłuchu.
- Pomaganie dzieciom i ich rodzinom w edukowaniu innych na temat niedosłuchu i jego wpływu na komunikację.
Ostatecznie audiolodzy mają ogromny wpływ na dzieci, którymi się opiekują. Wszyscy potrzebujemy języka, aby „myśleć”, a myślenie to jest o wiele łatwiejsze, gdy rozwijamy język mówiony, słysząc mowę ludzi wokół nas.
To do logopedów i audiologów należy wspólna praca nad tym, aby dzieci z niedosłuchem mogły w pełni rozwinąć swój potencjał.

Zobacz, jak może pomóc Speech Blubs
Speech Blubs wykorzystuje ciekawe, zatwierdzone przez logopedów ćwiczenia, które stymulują rozwój mowy i języka Twojego dziecka, a także oferuje bezpłatne narzędzie przesiewowe, które może pomóc wychwycić ewentualny niedosłuch.
Aplikacja wykorzystuje modelowanie wideo, filtry twarzy i rozpoznawanie mowy, aby ułatwić dziecku naukę, i jest szczególnie pomocna dzieciom z niedosłuchem. Wynika to z faktu, że dzieci z niedosłuchem są zazwyczaj wzrokowcami, więc możliwość obserwowania dziecięcych „ekspertów” i naśladowania wydawanych przez nich dźwięków oraz słów jest kluczem do odblokowania ich potencjału edukacyjnego.
Dzieciom z niedosłuchem nie wystarczy samo obserwowanie mówiących ludzi – potrzebują one również cichego, sprzyjającego samodzielności otoczenia, które stymuluje naukę poprzez zabawne i edukacyjne aktywności. I taką właśnie niezależność może zapewnić Speech Blubs!
Jesteśmy pewni, że Speech Blubs pomoże Twojemu dziecku mówić lepiej, szybciej i pewniej siebie.
Autor: Natalie Barnes