Articulatietherapie voor de NG-klank: een gids voor ouders

https://youtu.be/6ESY7ueSfrc

Bekijk de video om te zien hoe de NG-klank wordt gevormd.

Als je kind moeite heeft met het uitspreken van de ng-klank, wordt die klank meestal helemaal weggelaten (de klank valt weg) of vervangen door een andere klank.

Als bij je kind een gespleten gehemelte is vastgesteld of daaraan geopereerd is, kan deze klank extra lastig zijn, vanwege de plek waar de klank wordt gevormd en de mate van nasaliteit die nodig is. Vroege hulp is heel belangrijk voor de spraak van je kind. Heeft je kind moeite met deze klank, neem dan contact op met een logopedist bij jou in de buurt om een articulatiestoornis uit te sluiten.

Geef visuele en auditieve aanwijzingen met hulp van Speech Blubs

De Speech Blubs-app heeft allerlei activiteiten waarmee je gericht aan specifieke spraakklanken kunt werken. De spelletjes zijn leuk en heel boeiend, zodat je kind niet eens doorheeft dat het met spraakklanken aan de slag is!

Wanneer ontwikkelt de klank zich?

Kinderen beginnen meestal rond hun 2e de “ng”-klank te gebruiken. Ook al gebruiken ze de klank dan al, ze beheersen hem pas helemaal rond hun 5e à 6e. Spreekt je kind de “ng”-klank op zijn 6e verjaardag nog steeds niet goed uit, dan raad ik je aan je kind te laten onderzoeken door een logopedist om na te gaan of logopedie nodig is.

Hoe wordt de /NG/-klank gevormd?

Volgens Chicago Speech Therapy wordt de /ng/-klank op dezelfde manier gevormd als de /n/-klank.

De /ng/-klank is een nasale klank. Dat betekent dat de lucht bij het uitspreken door de neus gaat in plaats van door de mond. Om deze klank te maken til je het achterste deel van je tong op tegen het zachte gehemelte, het zachte gedeelte helemaal achter in je verhemelte, zodat de mond wordt afgesloten. Daarna maak je geluid met je stembanden. Omdat je mond is afgesloten, gaat de lucht door je neus en ontstaat de /ng/-klank.

Als je dit nu zelf uitprobeert (ik deed het in elk geval terwijl ik het uitlegde), merk je waarom kinderen de /n/ en de /ng/ makkelijk door elkaar halen: het enige verschil is waar je tong tegen je verhemelte komt. Bij de /n/ raakt je tong de voorkant van je mond, bij de /ng/ juist de achterkant.

Hoe kun je thuis helpen?

Thuis oefenen met spraakklanken kan voor je kind leuk en waardevol zijn. Ten eerste zit je kind dan niet in een behandelkamer met een logopedist die het nauwelijks kent. Ten tweede kun je samen naar buiten gaan en bewegen, waardoor je kind meer plezier heeft en het geleerde beter blijft hangen.

En je hoeft geen geld uit te geven aan activiteiten. Voor de meeste dingen die ik voorstel heb je waarschijnlijk alles al in huis, OF je hoeft alleen maar met je kind te praten.

Verbale aanwijzingen voor de /NG/-klank

Zorg er om te beginnen voor dat je de klank duidelijk en hard genoeg uitspreekt, zodat je kind hem kan horen en nadoen. Zeg bijvoorbeeld drie keer /ng/, /ng/, /ng/ tegen je kind. Zeg het langzaam en zorg dat je oogcontact hebt.

Moedig je kind aan om het na te zeggen. Blijf dit herhalen, dan lukt het je kind uiteindelijk om de klank zonder hulp goed uit te spreken. Lukt de losse klank, ga dan verder met lettergrepen, zoals “ing”, “ang” en “ong”.

Beheerst je kind dit niveau, dan kan het doorgaan naar woorden, zinsdelen en daarna hele zinnen. Het is een stapsgewijs proces waarin je logopedist je stap voor stap kan begeleiden.

Tactiele aanwijzingen voor de /NG/-klank

Tactiele aanwijzingen zijn gewoon ‘voel’-aanwijzingen. Omdat de /ng/ een nasale klank is, blokkeert de tong de lucht door de mond, zodat die door de neus naar buiten stroomt.

Vindt je kind dit lastig, laat het dan zijn neus dichtknijpen terwijl het de klank maakt. Als de lucht vast komt te zitten en niet via de neus of de mond naar buiten kan, weet je kind dat het de klank goed maakt.

Kan de lucht wel via de mond ontsnappen, dan weet je kind dat de tong anders moet liggen. Nog iets leuks aan nasale klanken: je neus trilt als je ze uitspreekt. Moedig je kind aan om de zijkant van zijn neus aan te raken bij het maken van de /ng/-klank, zodat het de trillingen voelt. Soms is dat alles wat nodig is om het bij je kind te laten ‘klikken’.

Activiteiten om thuis de /NG/-klank te oefenen

Een van mijn favoriete hulpmiddelen om aan articulatie te werken is Speech Blubs. Je hoeft alleen maar de Speech Blubs-app te downloaden en naar de Mondgym-activiteit te gaan. Die leert je kind de klank goed te vormen en biedt daarna leuke manieren om te oefenen.

Gebruik deze onderdelen om de /NG/-klank te oefenen:

• Wonderen van buiten: lente.
• Dierenrijk: slang.
• Levende kleuren: oranje.
• Speelgoedkist: schommel (zing ‘ding-dong’ bij het schommelen).
• Vormen: driehoek, rechthoek.
• Dit is mijn lichaam: tong.

Hoe speel je articulatiebingo?

1. Gebruik de knop hieronder om onze articulatiebingokaart te downloaden;
2. Print de kaart en geef hem aan je kind, of knip de plaatjes uit en stop ze in een zakje;
3. Laat je kind een woord kiezen van de kaart of uit het zakje;
4. Zoek het woord op in de Speech Blubs-app en oefen het, speel met grappige filters en bekijk leerzame video’s;
5. Je kind wint als het drie plaatjes op een rij heeft geoefend (horizontaal, verticaal of diagonaal) of de hele kaart vol heeft.

Goede schermtijd!

Ik heb kinderen zo zien opgaan in de app dat ze niet doorhebben dat ze eigenlijk aan logopedie doen. Maak je geen zorgen: dit is goede schermtijd!

Ga erbij zitten en doe actief mee terwijl je kind de app gebruikt. Laat je kind de gekke gezichten aan je laten zien en zorg dat het vertelt waar het naar wijst.

“Ding, dang, dong”

Je kunt deze klank ook oefenen met een zingspelletje. Welk liedje jullie ook zingen, vervang alle woorden door “ding, dang, dong”.

Kinderen vinden het geweldig om gek te doen en de verkeerde woorden te gebruiken. Zo krijgen ze in een liedje van drie minuten talloze kansen om de klank te oefenen. Raken ze uitgekeken op die drie woorden, gebruik dan woorden als “ring, bang, koning, slang, zingen”. Wees creatief!

Online vind je via Google talloze werkbladen en spelletjes. Werkt je kind graag met werkbladen, kijk dan eens op verschillende websites.

Daar vind je heel veel gratis werkbladen die je samen met je kind kunt gebruiken. Je kunt er zelfs een soort bingo van maken: elke keer dat je kind de klank goed uitspreekt, mag het een fiche op het plaatje leggen. Wie als eerste een bepaald aantal op een rij heeft, wint.

Samen lezen is belangrijk

Tot slot: lees voor en lees samen met je kind. Laat je kind bepaalde woorden herhalen, vooral als ze de klank bevatten waaraan je werkt. Zelfs vijf minuten per dag leidt al tot betere schoolprestaties en leesvaardigheid!

Articulatieproblemen met de /NG/-klank zijn niet de enige waar je op kunt letten. Heeft je kind moeite met andere klanken, dan helpen deze artikelen je met ideeën voor logopedie en articulatieoefeningen:

• Articulatietherapie: een complete gids voor ouders
• Articulatietherapie voor de B-klank
• Articulatietherapie voor de H-klank
• Articulatietherapie voor de J- en CH-klanken
• Articulatietherapie voor de L-klank
• Articulatietherapie bij slissen
• Articulatietherapie voor de M-klank
• Articulatietherapie voor de N-klank
• Articulatietherapie voor de R-klank
• Articulatietherapie voor de S-klank
• Articulatietherapie voor de SJ-klank
• Articulatietherapie voor de T- en D-klanken
• Articulatietherapie voor de W-klank.